Son güncelleme: 20.11.2026
Yan giderler hesabı (Nebenkostenabrechnung), kiracının yıl boyunca avans olarak ödediği yan giderlerin gerçek giderlerle karşılaştırıldığı yıllık hesaplaşmadır. Bu rehberde hangi giderlerin kiracıya yansıtılabileceğini, ev sahibinin hangi süreye uyması gerektiğini, ısınma giderlerinin nasıl dağıtıldığını ve hesabı nasıl kontrol edebileceğinizi Medeni Kanun (BGB) ve ilgili yönetmeliklere dayanarak anlatıyoruz.
Kısaca
Kira sözleşmesinde avans (Vorauszahlung) kararlaştırıldıysa ev sahibi her yıl hesap vermek zorundadır. Hesap, hesap döneminin bitiminden sonra en geç 12 ay içinde kiracıya ulaşmalıdır; bu süre kaçırılırsa ev sahibi kural olarak ek ödeme isteyemez. Kiracı itirazlarını hesabın kendisine ulaşmasından sonraki 12 ay içinde bildirmelidir. Yönetim ve onarım giderleri yan gider değildir. Isınma giderlerinin yüzde 50 ile 70'i tüketime göre dağıtılır. Kiracı, hesaba esas olan belgeleri (Belege) görme hakkına sahiptir; ev sahibi bunları elektronik olarak da sunabilir (BGB § 556 Abs. 4).
Yan gider (Betriebskosten) nedir?
Yan giderler (Nebenkosten veya hukuki adıyla Betriebskosten), mülkün sahipliği ya da binanın kullanımı nedeniyle ev sahibinde düzenli olarak doğan giderlerdir (BGB § 556 Abs. 1, BetrKV § 1). Kiracı bu giderleri ancak kira sözleşmesinde böyle kararlaştırılmışsa öder. Sözleşmede iki model görülür (BGB § 556 Abs. 2):
- Götürü ödeme (Pauschale): Sabit bir tutar ödenir; kural olarak yıllık hesaplaşma yapılmaz.
- Avans ödeme (Vorauszahlung): Aylık avans ödenir ve yılda bir kez hesaplaşılır. Avans yalnızca makul bir tutarda kararlaştırılabilir.
Kira bütçesini ve sıcak/soğuk kira ayrımını ev kiralama rehberimizde anlattık.
Hangi giderler kiracıya yansıtılabilir?
Yansıtılabilecek giderler Yan Giderler Yönetmeliği'nde (Betriebskostenverordnung, BetrKV § 2) sayılmıştır. Başlıcaları şunlardır:
- Arsanın düzenli kamu yükleri, özellikle emlak vergisi (Grundsteuer),
- Su, atık su (Entwässerung), merkezi ısıtma ve sıcak su,
- Asansör, sokak temizliği ve çöp toplama,
- Bina temizliği ve haşere mücadelesi, bahçe bakımı, ortak alan aydınlatması,
- Baca temizliği, bina sigortası ve bina sorumluluk sigortası,
- Kapıcı (Hauswart), çamaşırhane gibi ortak tesisler,
- Sözleşmede ayrıca adıyla yazılmışsa „diğer işletme giderleri“ (sonstige Betriebskosten, BetrKV § 2 Nr. 17).
Kablo TV ücreti artık yan gider değil
Ortak anten ve kablo bağlantısı için ödenen kullanım ücretleri ile kablo yayın ücretleri yalnızca 30 Haziran 2024'e kadar yan gider olarak yansıtılabiliyordu (BetrKV § 2 Nr. 15). Bu tarihten sonraki dönemler için kablo TV abonelik ücreti yan gider hesabında yer almamalıdır; tesisin işletme elektriği gibi bazı kalemler ise yansıtılabilir. Binada tamamen fiber optik ile bağlı bir iç dağıtım tesisi kurulmuşsa ve kiracı internet sağlayıcısını serbestçe seçebiliyorsa, belirli koşullarla bir „fiber hazırlık ücreti“ (Glasfaserbereitstellungsentgelt) yan gider olarak yansıtılabilir (BetrKV § 2 Nr. 15 c). Kiracı bu ücreti yalnızca önlem ekonomik biçimde uygulanmışsa öder; kapsamlı önlemlerde ev sahibi mümkün olduğunca üç teklif almış ve en ekonomik olanı seçmiş olmalıdır (BGB § 556 Abs. 3a).
Hangi giderler yan gider sayılmaz?
Yönetmelik iki grubu açıkça dışarıda bırakır (BetrKV § 1 Abs. 2):
- Yönetim giderleri (Verwaltungskosten): Örneğin bina yönetiminin ücreti, banka masrafları, ev sahibinin kendi yönetim emeği.
- Bakım ve onarım giderleri (Instandhaltung, Instandsetzung): Aşınma, eskime veya hava koşulları nedeniyle oluşan arızaların giderilmesi; örneğin kırık bir kapının ya da arızalı asansör parçasının onarımı.
Hesapta bu tür kalemler görüyorsanız, faturaları görme hakkınızı kullanarak ayrıntıyı sorabilirsiniz.
Süreler: Hesap ne zaman gelmeli, ne zamana kadar itiraz edilir?
BGB § 556 Abs. 3 iki önemli süre öngörür:
- Ev sahibi için: Hesap dönemi en fazla bir yıldır. Hesap, dönemin bitiminden sonra en geç on ikinci ayın sonuna kadar kiracıya bildirilmelidir. Örneğin 1 Ocak – 31 Aralık 2025 dönemi için hesap en geç 31 Aralık 2026'da kiracıya ulaşmalıdır. Bu süre geçerse ev sahibi ek ödeme (Nachzahlung) isteyemez; ancak gecikmeden kendisi sorumlu değilse istisna vardır. Hesap sonucunda kiracıya iade (Guthaben) çıkıyorsa, bu iade geç gelen hesapta da geçerlidir.
- Kiracı için: Hesaba yönelik itirazlar, hesabın kiracıya ulaşmasından sonra en geç on ikinci ayın sonuna kadar ev sahibine bildirilmelidir. Bu süreden sonra yapılan itirazlar, kiracı gecikmeden sorumlu değilse, dikkate alınmaz.
Ev sahibi giderleri belirlerken ekonomiklik ilkesine (Grundsatz der Wirtschaftlichkeit) uymak zorundadır; gereksiz yüksek giderler kiracıya yansıtılamaz (BGB § 556 Abs. 3). Kiracı aleyhine bu kurallardan sapan sözleşme hükümleri geçersizdir (BGB § 556 Abs. 5). Kanıt açısından itirazınızı yazılı yapmanız ve gönderim tarihini belgelemeniz önerilir.
Giderler nasıl dağıtılır?
Sözleşmede başka bir şey kararlaştırılmamışsa yan giderler konut alanı (Wohnfläche) oranına göre dağıtılır. Tüketime bağlı ölçülen giderler (örneğin sayaçla ölçülen su) ise tüketimi yansıtan bir ölçüte göre dağıtılmalıdır (BGB § 556a Abs. 1). Kiralanan daire bir kat mülkiyeti (Eigentumswohnung) ise ve sözleşmede başka bir hüküm yoksa, kat malikleri arasındaki dağıtım anahtarı esas alınır; bu anahtar hakkaniyete aykırıysa yine alan oranı uygulanır (§ 556a Abs. 3).
Isınma ve sıcak su: HeizkostenV
Merkezi ısıtma ve merkezi sıcak suda Isınma Giderleri Yönetmeliği (Heizkostenverordnung) geçerlidir. Giderlerin en az yüzde 50, en fazla yüzde 70'i ölçülen tüketime göre, kalanı alana göre dağıtılır (HeizkostenV § 7 Abs. 1 ve § 8 Abs. 1). Bazı eski binalarda yüzde 70 oranı zorunludur. Ev sahibi tüketime göre hesaplama yapması gerekirken yapmazsa, kiracı kendi payını yüzde 15 oranında kesebilir (HeizkostenV § 12 Abs. 1).
Uzaktan okunabilen sayaçlar takılmışsa, ev sahibi 1 Ocak 2022'den bu yana kiracıya aylık tüketim bilgisi vermelidir (HeizkostenV § 6a Abs. 1 Nr. 2). Bu bilgi verilmez veya eksik verilirse kiracı payını yüzde 3 kesebilir (§ 12 Abs. 1 Satz 3).
Uzaktan okunamayan eski sayaçlar ve ısı pay ölçerler, kural olarak 31 Aralık 2026'ya kadar uzaktan okunabilen cihazlarla değiştirilmeli veya güncellenmelidir; teknik olarak mümkün değilse veya orantısız bir yük doğuruyorsa istisna vardır (HeizkostenV § 5 Abs. 3). Ev sahibi bu yükümlülüğe aykırı olarak uzaktan okunabilen cihaz takmamışsa kiracı payını yüzde 3 kesebilir (§ 12 Abs. 1 Satz 2).
CO₂ maliyetinin paylaştırılması
Gaz veya ısıtma yağı gibi fosil yakıtlarla ısınan binalarda karbondioksit (CO₂) maliyeti, Karbondioksit Maliyetlerinin Paylaştırılması Kanunu'na (CO2KostAufG) göre ev sahibi ile kiracı arasında paylaştırılır. Kanun, ısının bu yakıtlarla üretilip bir tedarikçi tarafından sağlandığı durumlarda, örneğin uzaktan ısıtmada (Fernwärme, Wärmelieferung) da kural olarak geçerlidir (CO2KostAufG § 2 Abs. 1 ve 4). Bu kural 1 Ocak 2023'te veya sonrasında başlayan hesap dönemleri için geçerlidir (CO2KostAufG § 11 Abs. 2). Ev sahibi ısınma gideri hesabında kiracıya düşen CO₂ payını, binanın sınıfını ve hesaplama esaslarını göstermek zorundadır. Bu bilgiler yoksa kiracı, ısınma giderlerindeki payını yüzde 3 kesebilir (CO2KostAufG § 7 Abs. 3 ve 4).
Hesabı kontrol etmek için adımlar
- Dönem: Hesap dönemi en fazla 12 ay mı, ve hesap süresinde ulaştı mı?
- Sözleşme: Hesapta yer alan her kalem kira sözleşmesinde yan gider olarak kararlaştırılmış mı?
- Kalemler: Yönetim, onarım veya 30.06.2024 sonrasına ait kablo TV ücreti gibi yansıtılamayan kalemler var mı?
- Dağıtım anahtarı: Toplam alan, sizin daire alanınız ve kişi sayısı gibi değerler doğru mu?
- Avanslar: Yıl içinde ödediğiniz avanslar doğru düşülmüş mü?
- Belgeler: Gerekirse faturaları görmek isteyin. Kiracı, hesaba esas olan belgeleri görme hakkına sahiptir; ev sahibi bunları elektronik olarak da sunabilir (BGB § 556 Abs. 4).
- CO₂ payı: Isınma gideri hesabında kiracıya düşen CO₂ payı, binanın sınıfı ve hesaplama esasları gösterilmiş mi? Gösterilmemişse ısınma payınızı yüzde 3 kesebilirsiniz (CO2KostAufG § 7 Abs. 4).
- Ekonomiklik: Tek tek kalemler (örneğin kapıcı hizmeti veya sigortalar) gereksiz yüksek görünüyor mu? Ev sahibi ekonomiklik ilkesine uymak zorundadır (BGB § 556 Abs. 3).
Hesaptan sonra avans değişebilir mi?
Evet. Avans ödemesi kararlaştırılmışsa, bir hesaplaşmanın ardından hem ev sahibi hem kiracı, metin biçiminde (Textform, örneğin e-posta veya mektup) bir açıklamayla avansı makul bir tutara uyarlayabilir (BGB § 560 Abs. 4). Böylece yüksek bir ek ödemeden sonra avans artabilir, iade çıkan durumlarda ise düşürülebilir.
Konut giderlerinde destek için Wohngeld rehberimize ve Grundsicherungsgeld yazımıza bakabilirsiniz. Çöp ücretlerinin nasıl oluştuğunu daha iyi anlamak için çöp ayrıştırma rehberimiz de yardımcı olabilir.
Sık sorulan sorular
Yan giderler hesabı 13 ay sonra geldi. Ek ödeme yapmak zorunda mıyım?
Kural olarak hayır. Hesap, dönemin bitiminden sonra en geç on ikinci ayın sonunda size ulaşmalıdır. Süre kaçırılırsa ev sahibi ek ödeme isteyemez; gecikmeden kendisi sorumlu değilse istisna söz konusu olabilir (BGB § 556 Abs. 3). Size iade çıkıyorsa bu hakkınız devam eder.
Bina yönetiminin ücreti hesaba yazılabilir mi?
Hayır. Yönetim giderleri (Verwaltungskosten) yan gider sayılmaz ve kiracıya yan gider olarak yansıtılamaz (BetrKV § 1 Abs. 2 Nr. 1). Aynı durum bakım ve onarım giderleri için de geçerlidir.
Faturaları görmek isteyebilir miyim?
Evet. Ev sahibi, talep üzerine hesaba esas olan belgeleri size göstermek zorundadır; bunları elektronik olarak da sunabilir (BGB § 556 Abs. 4).
Isınma gideri neden komşumdan farklı?
Isınma ve merkezi sıcak su giderlerinin yüzde 50 ile 70'i ölçülen tüketime göre dağıtılır (HeizkostenV § 7 ve § 8). Bu nedenle aynı büyüklükteki iki daire farklı tutar ödeyebilir. Tüketime göre hesap yapılmamışsa payınızı yüzde 15 kesme hakkınız vardır (§ 12).
Hesaba itiraz için ne kadar sürem var?
İtirazınızı, hesabın size ulaşmasından sonraki on ikinci ayın sonuna kadar ev sahibine bildirmelisiniz (BGB § 556 Abs. 3). İtirazı yazılı yapmanız ve gönderim tarihini belgelemeniz önerilir.
Kaynaklar
- BGB § 556 – Vereinbarungen über Betriebskosten
- BGB § 556a – Abrechnungsmaßstab für Betriebskosten
- BGB § 560 – Veränderungen von Betriebskosten
- BetrKV § 1 – Betriebskosten
- BetrKV § 2 – Aufstellung der Betriebskosten
- CO2KostAufG § 2 – Anwendungsbereich
- CO2KostAufG § 7 – Kohlendioxidkosten in der Heizkostenabrechnung
- CO2KostAufG § 11 – Übergangsregelungen
- HeizkostenV § 5 – Ausstattung zur Verbrauchserfassung
- HeizkostenV § 6a – Abrechnungs- und Verbrauchsinformationen
- HeizkostenV § 7 – Verteilung der Kosten der Versorgung mit Wärme
- HeizkostenV § 8 – Verteilung der Kosten der Versorgung mit Warmwasser
- HeizkostenV § 12 – Kürzungsrecht
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık yerine geçmez. / Dieser Inhalt dient der allgemeinen Information und ersetzt keine Rechtsberatung.
Son kontrol / Zuletzt geprüft: 20.11.2026


