Almanya'da katkı payı (Zuzahlung): Ne kadar ödenir, kimler muaf, yük sınırı

Tarih:

Paylaş:

Son güncelleme: 20.11.2026

Almanya'da katkı payı (Zuzahlung), yasal sağlık sigortasıyla sigortalı olanların ilaç, hastane veya fizik tedavi gibi hizmetler için kendi cebinden ödediği küçük tutarlardır. Bu rehberde katkı payının ne kadar olduğunu, çocukların neden muaf olduğunu ve yıllık bir üst sınırın, yani yük sınırının (Belastungsgrenze) aşılması hâlinde nasıl muafiyet alınabileceğini Sosyal Güvenlik Kanunu'nun beşinci kitabına (SGB V) dayanarak anlatıyoruz.

Kısaca

Reçeteli ilaçlar için katkı payı fiyatın yüzde 10'udur; ancak en az 5 €, en fazla 10 € ödenir ve ilacın fiyatını geçemez. Hastanede kalış için günlük 10 € ödenir; bu, yılda en fazla 28 gün içindir. 18 yaşından küçükler ilaç ve fizik tedavi gibi tedaviler için katkı payı ödemez. Bir yılda ödenen katkı payları hane brüt gelirinin yüzde 2'sine (ağır kronik hastalarda yüzde 1'ine) ulaştığında, sağlık sigortası yılın kalanı için muafiyet belgesi verir; sınırı aşan tutar başvuru üzerine geri ödenir.

Katkı payı ne kadardır?

Katkı paylarının genel kuralı SGB V § 61'de belirlenmiştir:

  • Genel kural (ör. ilaçlar): Satış fiyatının yüzde 10'u; en az 5 €, en fazla 10 €. Ancak katkı payı hiçbir zaman ilacın kendi fiyatını geçemez.
  • Yatarak tedavi (ör. hastane): Takvim günü başına 10 €.
  • Fizik tedavi gibi tedaviler (Heilmittel) ve evde hasta bakımı: Maliyetin yüzde 10'u artı reçete başına 10 €.

Ödenen katkı payları için makbuz verilmelidir (§ 61). Bu makbuzları saklamak, yıllık yük sınırı için önemlidir.

Örnek hesaplama

  • Fiyatı 30 € olan bir ilaç: Yüzde 10'u 3 €'dur, ama en az 5 € ödenir. Katkı payı: 5 €.
  • Fiyatı 80 € olan bir ilaç: Yüzde 10'u 8 €'dur.
  • Fiyatı 150 € olan bir ilaç: Yüzde 10'u 15 €'dur, ama en fazla 10 € ödenir. Katkı payı: 10 €.
  • Fiyatı 4 € olan bir ilaç: Katkı payı ilacın fiyatını geçemeyeceği için 4 €.

Fiyatı sabit tutarın (Festbetrag) üzerinde olan ilaçlarda sağlık sigortası yalnızca sabit tutara kadar öder; aradaki farkı ayrıca siz ödersiniz (SGB V § 31 Abs. 2). Federal Sağlık Bakanlığı'na göre bu fark katkı payı sayılmaz ve yük sınırına eklenmez.

Hastane ve tedavilerde katkı payı

18 yaşını doldurmuş sigortalılar, hastanede yatarak tedavi için takvim günü başına 10 € öder. Bu ödeme bir takvim yılı içinde en fazla 28 gün için alınır (SGB V § 39 Abs. 4). Fizik tedavi, masaj veya konuşma terapisi gibi tedaviler (Heilmittel) için de 18 yaşından itibaren katkı payı ödenir (§ 32 Abs. 2).

Kimler katkı payı ödemez?

18 yaşından küçük çocuklar ve gençler, reçeteli ilaç ve tedaviler için katkı payı ödemez; ilaçlar için katkı payı yükümlülüğü 18 yaşın doldurulmasıyla başlar (SGB V § 31 Abs. 3). Ayrıca bazı ilaçlar katkı payından muaf olabilir: Federal sağlık sigortaları birliği, fiyatı belirlenen sabit tutarın (Festbetrag) en az yüzde 20 altında olan ilaçları katkı payından muaf tutabilir.

Sağlık sigortası sisteminin genel yapısını sağlık sigortası rehberimizde anlattık.

Yük sınırı ve muafiyet (Belastungsgrenze)

Sigortalılar, her takvim yılında katkı paylarını yalnızca yük sınırına kadar öder. Sınıra yıl içinde ulaşılırsa sağlık sigortası, yılın geri kalanında katkı payı ödenmeyeceğine dair bir belge verir (SGB V § 62 Abs. 1).

Yük sınırı nasıl hesaplanır?

  • Genel sınır: Yıllık brüt geçim gelirinin yüzde 2'si.
  • Ağır kronik hastalar (aynı ağır hastalık nedeniyle sürekli tedavi görenler): Yüzde 1.
  • İstisna: 1 Nisan 1972'den sonra doğmuş kronik hastalar için, hastalanmadan önce yasada öngörülen sağlık kontrollerine düzenli gitmemişlerse sınır yüzde 2'dir. Hastalığına yönelik yapılandırılmış bir tedavi programına katılanlar için yine yüzde 1 geçerlidir.
  • Kronik hastalık kanıtı: Sürekli tedavinin devam ettiği, kural olarak her takvim yılından sonra sağlık sigortasına kanıtlanmalıdır; sigorta, koşullar belliyse bundan vazgeçebilir. Hangi hastalıkların „ağır kronik“ sayılacağını Ortak Federal Komite (G-BA) belirler (§ 62 Abs. 1).

Hesaplamada aynı hanede yaşayan sigortalının, eşinin veya kayıtlı hayat arkadaşının (eingetragene Lebenspartnerschaft) ve reşit olmayan ya da aile sigortasından yararlanan çocuklarının katkı payları ile gelirleri toplanır (§ 62 Abs. 2). Evli olmayan çiftlerde her biri için ayrı yük sınırı hesaplanır. Eşlerden biri sürekli olarak bir bakım evine yerleşmişse de ortak hane varsayılır.

Hanedeki aile üyeleri ve her çocuk için gelirden indirim yapılır. 2026 itibarıyla hanedeki ilk aile üyesi için 7.119 € (sosyal sigorta referans değeri Bezugsgröße 47.460 €'nun yüzde 15'i), diğer her aile üyesi için 4.746 € (yüzde 10) düşülür. Her çocuk için bu tutarlar yerine 9.756 € düşülür; bu, vergi kanunundaki çocuk muafiyetlerinin (3.414 € + 1.464 €) iki katıdır (EStG § 32 Abs. 6, Stand: 2026).

Sosyal yardım alanlar

Temel güvence (Grundsicherungsgeld, eski adıyla Bürgergeld) veya sosyal yardım (Sozialhilfe, yaşlılık ve çalışma gücü kaybında temel güvence) alanlarda, bütün ihtiyaç topluluğu için gelir olarak yalnızca tek bir yetişkinin standart ihtiyaç tutarı (Regelbedarfsstufe 1) esas alınır (SGB V § 62 Abs. 2). 2026 itibarıyla bu tutar aylık 563 €, yıllık 6.756 €'dur. Buna göre yük sınırı bütün hane için yıllık 135,12 €, ağır kronik hastalarda 67,56 €'dur (Stand: 2026). Masrafları sosyal yardım kurumu tarafından karşılanan bakım evi sakinleri için de aynı kural geçerlidir. Temel güvenceyi Grundsicherungsgeld rehberimizde anlattık.

Muafiyet belgesi ve gizlilik

Sağlık sigortası muafiyet için bir belge düzenler. Bu belge, sigortalının veya diğer hane üyelerinin geliri hakkında hiçbir bilgi içeremez (§ 62 Abs. 3).

Pratik ipuçları

  1. Yıl boyunca bütün katkı payı makbuzlarını saklayın.
  2. Sınıra ulaştığınızı düşündüğünüzde makbuzlar ve gelir belgeleriyle sağlık sigortanıza başvurun. Başvuruyu yıl sonunda da yapabilirsiniz; bu durumda fazla ödenen katkı payları geri ödenir.
  3. Kronik hastalığınız varsa, yüzde 1 sınırı için gerekli belgeleri sağlık sigortanıza sorun.
  4. Hastalık süresince gelir kaybı yaşıyorsanız hastalık parası (Krankengeld) yazımıza da bakın.

Acil bir sağlık durumunda 112'yi arayın.

Sık sorulan sorular

Çocuğumun ilaçları için katkı payı öder miyim?

Hayır. 18 yaşından küçükler reçeteli ilaçlar için katkı payı ödemez; yükümlülük 18 yaşın doldurulmasıyla başlar (SGB V § 31 Abs. 3).

Bir ilaç için en fazla ne kadar katkı payı öderim?

Katkı payı fiyatın yüzde 10'udur; ancak en az 5 €, en fazla 10 € ödenir. İlaç 5 €'dan ucuzsa yalnızca fiyatı kadar ödenir (SGB V § 61).

Hastanede iki ay yattım. Her gün için 10 € mu öderim?

Hayır. Hastane için günlük 10 €'luk katkı payı, bir takvim yılı içinde en fazla 28 gün için alınır (SGB V § 39 Abs. 4). Yani bir yılda hastane için en fazla 280 € ödenir.

Muafiyet belgesinde gelirim görünür mü?

Hayır. Yasaya göre muafiyet belgesi, sizin veya hane üyelerinizin geliri hakkında bilgi içeremez (SGB V § 62 Abs. 3).

Kaynaklar

Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır, tıbbi veya hukuki danışmanlık yerine geçmez. / Dieser Inhalt dient der allgemeinen Information und ersetzt keine medizinische oder rechtliche Beratung.

Son kontrol / Zuletzt geprüft: 20.11.2026

spot_img

İlgili yazılar

Boyasız teslim edilen evde tadilat yükümlülüğü

Son güncelleme: 21.11.2026 Redaksiyon açıklıyor Bu yazı bir uzman görüşü değildir; gazetta Redaksiyonu'nun bir mahkeme kararını/kanunu açıklamasıdır. Kira sözleşmelerindeki boya ve...

Çalışma süresinin kaydı: Federal İş Mahkemesi'nin 2022 kararı

Son güncelleme: 21.11.2026 Redaksiyon açıklıyor Bu yazı bir uzman görüşü değildir; gazetta Redaksiyonu'nun bir mahkeme kararını/kanunu açıklamasıdır. Federal İş Mahkemesi 13...

Yıllık izin kendiliğinden yanmaz: Mahkeme kararları

Son güncelleme: 21.11.2026 Redaksiyon açıklıyor Bu yazı bir uzman görüşü değildir; gazetta Redaksiyonu'nun bir mahkeme kararını/kanunu açıklamasıdır. Federal İzin Kanunu (BUrlG)...

Eş birleşiminde dil şartı ve Adalet Divanı'nın Doğan kararı

Son güncelleme: 21.11.2026 Redaksiyon açıklıyor Bu yazı bir uzman görüşü değildir; gazetta Redaksiyonu'nun bir mahkeme kararını/kanunu açıklamasıdır. Almanya'da yaşayan bir Türk...